2022 елның 7 апрелендә Бөтендөнья сәламәтлек көне (World Health Day)
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы (ВОЗ) барлыкка килү датасы булып 1948 елның 7 апреле санала, чөнки шул көнне оешма уставы имзалана. 1950 елдан ул көн Бөтендөнья сәламәтлек көне итеп билгеләп үтелә башлый, ул ел саен кешелек дөньясында безнең тормышыбызга турыдан-туры йогынты ясый торган мәсьәләләрне күтәрергә мөмкинлек бирә. Бу-сәламәтлек һәм озын гомер.
Бөтендөнья сәламәтлек көне планетаның сәламәтлек саклау алдында торган глобаль проблемаларга багышланган. Ел саен билгеле бер тема сайлана.
2022 елда Бөтендөнья сәламәтлек көне темасы болай яңгырый: «Безнең планета, безнең сәламәтлек».
Хәзерге заман шартларында сәламәтлекне саклау һәм ныгыту мәсьәләләре аеруча актуаль.
«Сез һәркемгә чиста һава, су һәм ризык булачак дөньяны күз алдына китерә аласызмы?
Анда икътисад сәламәтлек һәм иминлеккә хезмәт итәчәк.
Булдырмый калырга мөмкин булган экологик характердагы сәбәпләр ел саен дөньяда 13 миллион кешенең гомерен өзә.
Пычранган һава - дөньяда сәламәтлеккә гаять зур зыян китерә торган куркынычларның берсе: респиратор, онкология, йөрәк-кан тамырлары авырулары үсеше арта.
Тикшеренүчеләр һаваның пычрануы нәтиҗәсендә кеше гомере уртача өч елга диярлек кыскара дип саный. Кешеләр ешрак йөрәкнең ишемик авыруыннан, инсульттан, үпкә рагыннан, үпкә хроник обструктив авыруыннан, түбән сулыш юлларының инфекцияләреннән һәм 2 типтагы шикәр диабетыннан үлә.
Глобаль температура күтәрелү белән чирләр ешрак һәм масштаблырак тарала. Экстремаль һава торышы, җирләрне деградацияләү һәм су кытлыгы аркасында кешеләр күчеп китәргә мәҗбүр, аларның сәламәтлеге башка шартларда начарлана.
Пычратучы матдәләр һәм пластик дөнья океанының иң тирән җирләренә үтеп керә. Пластик, шул исәптән азык-төлек продуктлары җитештерү системасына эләгеп, глобаль масштабта кеше сәламәтлегенә яный. Сәламәтлек өчен зарарлы азык-төлек продуктлары җитештерү симерүнең массакүләм үсешенә китерә, онкология һәм йөрәк-кан тамырлары авырулары саны арту китереп чыгара.
2022 елның Бөтендөнья сәламәтлек көнендә, дәвам итә торган пандемия, планетар экологик кризис, яман шеш, астма һәм йөрәк авырулары фонында, бөтендөнья җәмәгатьчелеге игътибарын кеше һәм планетаның сәламәтлеген саклау өчен кирәкле ашыгыч гамәлләргә юнәлтергә һәм кеше иминлегенә юнәлтелгән җәмгыять булдыруга юнәлтелгән хәрәкәтне ныгытырга ниятли.
Җәмәгать сәламәтлеге - җәмгыятьнең ышанычлы үсеш нигезе, аның алгарышы нигезе.
Сәламәтлек саклауның иң нәтиҗәле ысулы - профилактика - сәламәтлекне ныгыту, чирләү сәбәпләрен кисәтү һәм бетерү буенча чаралар җыелмасы.
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы һәркемгә чиста һава, су һәм азык-төлек булдырырга, икътисад планета кешеләренең сәламәтлеген һәм иминлеген тәэмин итәргә, ә сәламәт шәһәрләрдә, авылларда һәм берләшмәләрдә яхшы тормыш өчен бөтен шартлар тудырырга тиеш дип белдерә.
Планетаның һәр кешесе сәламәтлеген саклауга үз өлешен кертә ала. Сәламәт яшәү рәвешен алып бару мөһим роль уйный:
Яхшы итеп тукланырга
Көненә кимендә 7 сәгать йокларга
Физик яктан актив булырга
Көн режимын сакларга
Стресслы хәлләрдән качырга
Шәхси гигиена кагыйдәләрен үтәргә
Зарарлы гадәтләрдән баш тартырга
Бу көнне планетабызның һәр кешесе, кешенең сәламәтлеге табибларның тырышлыгына гына бәйле түгеллеген искә төшерергә тиеш. Бары тик үз сәламәтлегеңне формада тоту, яшәү рәвешен үзгәртү һәм планетабызда яшәү тирәлегенә һәм экологиягә хөрмәт итү кирәклеген аңлау гына иң катлаулы проблемаларны да бергәләп җиңәргә ярдәм итәчәк.
Һәркемнең сәламәтлеге бер генә, аны саклагыз! Сәламәтлек турында кайгырту, сәламәт яшәү рәвеше алып бару һәм даими диспансеризация - һәркемнең сәламәт тормышы һәм актив озын гомерлелеге нигезе!
Нурлат, Аксубай, Әлки, Чирмешән районнарында Россия кулланучылар күзәтчелеге идарәсе территориаль бүлеге