Такси
Такси хезмәте күрсәтүгә таләпләр «Автомобиль транспортында һәм шәһәр җир өсте электр транспортында пассажирлар һәм багаж ташу кагыйдәләре» белән билгеләнгән (IV бүлек. РФ Хөкүмәтенең 14.02.2009 ел, № 112 карары, «Автомобиль транспорты һәм шәһәр җир өсте электр транспорты уставы» белән расланган җиңел таксида пассажирлар һәм багаж ташу) (08.11.2007 ел, № 259-ФЗ Федераль закон).
Җиңел таксида пассажирлар һәм багаж ташу фрахтовкалауның халык килешүе нигезендә гамәлгә ашырыла (шул исәптән теләсә нинди элемтә чараларын кулланып), аны сез турыдан-туры җиңел такси йөртүчесе белән яки хезмәт күрсәтүгә заказ бирү юлы белән төзи аласыз. «Кулланучылар хокукларын яклау турында» Законның 16 статьясы нигезендә кулланучылар хокукларын яклау өлкәсендә Россия Федерациясенең законнары яисә башка хокукый актлары белән билгеләнгән кагыйдәләр белән чагыштырганда кулланучы хокукларын кысучы шартнамә шартлары гамәлдә түгел дип таныла. Әгәр дә кулланучы хокукларын кысучы килешүне үтәү нәтиҗәсендә аның югалтулары булса, алар җитештерүче (башкаручы, сатучы) тарафыннан тулысынча кайтарылырга тиеш. Үтәү өчен кабул ителгән заказны башкаручы теркәлү журналында заказ номеры, заказны кабул итү датасы, заказны үтәү датасы, җиңел такси бирү урыны, такси маркасы, җиңел такси тапшыру вакытын күрсәтеп теркәлергә тиеш. Кабул ителгән заказ номеры кулланучыга (пассажирга) хәбәр ителә.
Такси утырту урынына килеп җиткәч, башкаручы җиңел такси кузовының урнашкан урынын, дәүләт теркәү билгесен, маркасын һәм төсен, шулай ук шоферның фамилиясен, исемен һәм атасының исемен, такси тапшыруның фактик вакытын хәбәр итәргә тиеш.
Пассажирлар һәм багаж йөртү маршруты пассажир тарафыннан билгеләнә. Күрсәтелгән маршрут билгеле булмаса, такси йөртүчесе иң кыска маршрут буенча пассажирлар йөртүне башкарырга тиеш.
Җиңел таксидан файдаланган өчен түләү таксометр күрсәткечләре (факттагы такси узышына һәм аннан файдалану вакытына карамастан) яисә таксометр күрсәткечләре (билгеләнгән тарифлар нигезендә, йөртү вакытыннан һәм (яки) таксидан файдалану вакытыннан чыгып) рәвешендә билгеләнергә мөмкин.
Таксидан файдалану өчен түләүне раслап, сезгә кассир чегы яки катгый отчет формасындагы квитанция бирелергә тиеш:
- такси куллану өчен түләү өчен квитанция исеме, сериясе һәм номеры (серия һәм номер типография ысулы белән бастырыла);
- башкаручының исеме (исеме, адресы, телефон номеры, ИНН);
- җиңел таксидан файдалану өчен түләү өчен квитанция бирү датасы;
- җиңел таксидан файдалану бәясе (таксометр кулланганда аның күрсәткечләре күрсәтелә);
- исәп-хисап үткәрүгә вәкаләтле затның фамилиясе, исеме, атасының исеме һәм имзасы.
Такси хезмәтеннән файдаланганда шуны истә тотыгыз: җиңел таксида кул йөге сыйфатында ишек аша иркен уза торган, утыргычларны пычратмый һәм бозмый, машина йөртүчегә автомобиль йөртергә һәм арткы көзгедән файдаланырга комачауламый торган әйберләр йөртү рөхсәт ителә. Багаж таксиның багаж бүлегендә ташыла. Багажның үлчәмнәре аны багаж бүлегенең ябык капкасы белән ташырга мөмкинлек бирергә тиеш.
Сез мөрәҗәгать иткән хезмәт башкаручының вөҗданлылыгына ышану өчен, машина йөртүченең уң ягында җиңел таксиның алгы панеленә урнаштырылырга тиеш кирәкле мәгълүматка инаныгыз. Ул түбәндәге детальләрне кертергә тиеш:
- башкаручының тулы яки кыска исеме;
- җиңел таксидан файдаланган өчен түләү шартлары;
- йөртүченең фотолы визиткасы;
- пассажирлар һәм багаж ташуны гамәлгә ашыруны тикшереп торучы органның исеме, адресы һәм элемтә өчен телефоннары.
Моннан тыш, җиңел таксида пассажирга аның таләбе буенча бирелә торган тиешле транспорт чарасыннан файдалану кагыйдәләре булырга тиеш.
Такси салонында Россия Федерациясе субъекты башкарма хакимиятенең вәкаләтле органы тарафыннан җиңел таксида пассажирлар һәм багаж ташу эшчәнлеген гамәлгә ашыруга рөхсәт һәм тиешле транспорт чарасыннан файдалану кагыйдәләре булырга тиеш. Әлеге документлар пассажир таләбе буенча тапшырылырга тиеш.
«Кулланучылар хокукларын яклау турында» Законның 7 статьясы нигезендә кулланучы товар (эш, хезмәт) аны куллану, саклау, ташу һәм утильләштерүнең гадәти шартларында кулланучының тормышы, сәламәтлеге, әйләнә-тирә мохит өчен куркынычсыз булырга, шулай ук кулланучы милкенә зыян китермәскә бурычлы. Кулланучының тормышы һәм сәламәтлеге, әйләнә-тирә мохит өчен товар (эш, хезмәтләр) куркынычсызлыгын тәэмин итәргә, шулай ук кулланучының мөлкәтенә зыян китермәскә тиешле таләпләр мәҗбүри һәм закон белән билгеләнә.
Пассажирлар ташуга кагылышлы законнарның үтәлешенә контроль һәм күзәтчелек ЮХИДИ хезмәткәрләре тарафыннан Россия Федерациясенең Юл хәрәкәте кагыйдәләрен үтәү өлкәсендә гамәлгә ашырыла.
Каршеринг (Бүлешү)
Автомобиль каршерингы - якларның берсе аның хуҗасы булмаганда машина куллану төре. Бу профиль компанияләрендә (еш кына шәһәр эчендәге һәм/яки кыска сәяхәтләр өчен) яки шәхси затларда (теләсә кайсы срокка һәм ераклыкка — аранжировка буенча) машина арендалау варианты.
Мондый аренда машинасы моделе автотранспорт белән вакыт-вакыт куллану өчен уңайлы. Машина каршерингы - глобаль уртак икътисад үсеш тенденцияләренең берсе, халык җаваплылык алмас өчен, милеккә товар алудан баш тарта, ләкин уртак куллануны кулланып, фәнни алгарышның барлык казанышларына ия булуын дәвам итә.
Экипажсыз транспорт чарасын арендалау килешүе буенча, йорт хуҗасы арендаторга идарә итү һәм аны техник эксплуатацияләү буенча хезмәт күрсәтмичә вакытлыча тоткан һәм файдаланган өчен транспорт чарасы бирә.
Каршеринг хезмәтләрен күрсәтүче оешма (алга таба арендалаучы, башкаручы): законда билгеләнгән нигезләрдә (милек хокукы, лизинг, башкалар) арендага бирелә торган транспорт чараларына ия булырга (РФ Граждан кодексының 608 статьясы); законда билгеләнгән тәртиптә башкаручы тарафыннан арендага бирелә торган транспорт чараларын теркәргә; техник торышның таләпләргә туры килүен расланылган норматив документлар; башкаручы тарафыннан арендага бирелә торган транспорт чараларына карата ОСАГО килешүләрен төзергә.
Башкаручы (йорт хуҗасы) кулланучы (арендатор) үзенә һәм үз эченә алырга тиешле хезмәтләр турында мәгълүмат җиткерергә тиеш:
- оешманың исеме, урнашу урыны (юридик адрес) һәм эш режимы; ХП өчен: ФИО, эшчәнлекне тормышка ашыру урыны, эш режимы, дәүләт теркәве турында мәгълүмат һәм теркәлгән орган атамасы.
- хезмәтнең төп куллану үзенчәлекләре турында мәгълүмат-аерым алганда, аренда төрләре (сәгатьлек, тәүлеклек, озын), арендага бирелә торган транспорт чаралары (марка, модель, ел, идарә итү төре – кул белән идарә итү, автоматик тапшыру, автомобильнең пробегы, булган һәм элек бетерелгән җитешсезлекләре),
- күрсәтелә торган хезмәтләргә бәяләр,
- хезмәт күрсәтү вакыты;
- хезмәтләрнең билгеләнгән таләпләргә туры килүен раслау турында белешмәләр-транспорт чараларын арендага бирү хокукын раслаучы документлар, транспорт чараларын техник тикшерү, техник хезмәт күрсәтү үтү турында белешмәләр,
- хезмәтләрне нәтиҗәле һәм куркынычсыз куллану кагыйдәләре һәм шартлары,
- өстәмә хезмәтләр һәм аларның бәясе-мәсәлән, балаларны йөртү җайланмасы белән тәэмин итү.
«Кулланучылар хокукларын яклау турында» Законның 7 статьясы нигезендә кулланучы товар (эш, хезмәт) аны куллану, саклау, ташу һәм утильләштерүнең гадәти шартларында кулланучының тормышы, сәламәтлеге, әйләнә-тирә мохит өчен куркынычсыз булырга, шулай ук кулланучы милкенә зыян китермәскә бурычлы. Кулланучының тормышы һәм сәламәтлеге, әйләнә-тирә мохит өчен товар (эш, хезмәтләр) куркынычсызлыгын тәэмин итәргә, шулай ук кулланучы мөлкәтенә зыян китермәскә тиеш булган таләпләр мәҗбүри булып тора һәм закон белән яки билгеләнгән тәртиптә билгеләнә.