1. ГРИПП ЮГАРЫ ТЕМПЕРАТУРАСЫЗ БУЛМЫЙ
Бу миф. Гриппның билгесе – 38,5-39,0°с, кайвакыт авыруның беренче сәгатьләреннән югарырак, ләкин кайбер пациентларда грипп субфебрил (37,1-37,9°с) яки хәтта гадәти тән температурасы белән дә була.
2. ГРИПП БУЛГАНДА БОРЫННАН КҮП АКМЫЙ
Бу миф. Беренче көннәрдә борын тыгылуы еш очрый, бу зарарланган тукымаларның шешүе белән бәйле. Борыннан агу авыруының өченче көненнән соң барлыкка килү гадәттә сезнең иммунитетыгызның вакытлыча зәгыйфьләнүеннән файдаланган бактерияләр белән бәйле.
3. ГРИПП ВИРУСЫ САЛКЫННАН КУРЫКМЫЙ
Әйе, бу факт. Нуль тирәсендә вирус бер айга кадәр, ә түбән температурада тагын да озаграк дәвам итә. Аның каравы гади сабын вирусны үтерә, грипп вирусына гррафиолет нуры һәм 60°С тан югары температура тәэсир итә.
4.ИМҮЧЕ САБЫЙ ӨЧЕН ГРИППТАН ИҢ ЯХШЫ ЧАРА-ӘНИСЕНЕҢ СӨТЕ
Әйе, бу факт. Әгәр дә имезүче әни грипп белән авырса, баланы имезергә ярамый. Анага бала белән тыгыз элемтәдә һава-тамчы юлы белән вирус тапшыру инфекциянең инкубация чорында ук бара. Ана сөте антителалары туклану вакытында балага бирелә. Шуңа күрә бу авыруның иң яхшы профилактикасы һәм симптомнар үскән очракта, бала өчен кирәкле дәвалау компоненты.
5. ТЕМПЕРАТУРА ДАРУЛАРЫ ГРИППКА ОРГАНИЗМ БУЕНЧА ТАРАЛЫРГА ЯРДӘМ ИТӘ
Әйе, бу факт. Нормаль яки бераз күтәрелгән тән температурасы вирус өчен уңайлы мохит. Хәле канәгатьләнерлек булганда, өлкәннәргә бары тик 38°С тан югары, балаларга 38-39°С тан югары температурада гына дару эчәргә киңәш ителә.
6. ГРИППНЫ ДӘВАЛАУ МӘГЪНӘСЕЗ: АВЫРУ КУРКЫНЫЧ ТҮГЕЛ ҺӘМ ҮЗЕ КИТӘЧӘК
Бу миф. Грипп бик куркыныч. Грипп авыруы үлемгә китерергә мөмкин, аеруча кечкенә балалар һәм олылар өчен. Моннан тыш, авыру төрле авырлыклар калдырырга мөмкин. Еш кына грипп йөрәк-кан тамырлары системасына зыян китерә, бу миокардит үсешенә яки булган хроник патологиянең тиз үсешенә китерә һәм берничә ел гомер озынлыгын киметә.
“Гриппны дәваламыйча, бер атнада, ә дәваласаң җиде көндә бетә”дигән әйтем дәвалау вакытында башланган очракта гына туры килә. Вакытында дәвалау авыру вакытын кыскартып кына калмыйча, катлауланулар һәм үлем мөмкинлеген дә киметәчәк.
7. ГРИППНЫ АНТИБИОТИКЛАР БЕЛӘН ДӘВАЛАП БУЛА
Бу миф. Антибиотиклар бактерияләрне генә дәвалый. Вирусларның бактерияләр белән уртаклыгы юк, шуңа күрә вируслы авыруларны, шул исәптән гриппны дәвалау файдасыз. Кайвакыт вируслы инфекциягә зәгыйфь иммунитет фонында икенчел бактерия инфекциясе кушылырга мөмкин. Бу очракта гына табиб (һәм табиб кына!) антибиотиклар курсын билгели ала.
8. ГРИППТАН САКЛАНУ ӨЧЕН, ВИТАМИННАР АЛУ ҺӘМ КҮБРӘК КӘБЕСТӘ, САРЫМСАК, СУГАН ҺӘМ ЛИМОН АШАУ ҖИТӘ
Бу миф. Витаминлы профилактика гомуми көч бирә, ләкин вируска турыдан-туры тәэсир итми. Вакцинация, чыныктыру, сәламәт яшәү рәвеше, рациональ туклануны күздә тоткан комплекслы профилактика оптималь чишелеш булачак. Авырганда, табиб иммуномодуляторлар һәм/яки витамин-минераль комплекслар алырга тәкъдим итә ала.
9. ГРИППТАН ПРИВИВКА ИНФЕКЦИЯДӘН 100% ГАРАНТИЯ БИРМИ
Әйе, бу факт. Грипп эләгү куркынычы вакцинациядән соң кала, ләкин сизелерлек кими. Уртача алганда, прививка 80-90% саклауны тәэмин итә һәм көчле авыру һәм үлемне тулысынча диярлек булдырмый.
10. ГРИППТАН ПРИВИВКА АВЫРУГА КИТЕРЕРГӘ МӨМКИН
Бу миф. Бер вакцина да типик авыру китерми. Вакцинация процессында организмга вирус яки аның өлешләре кертелә. Вакцинадагы вирус авыру китереп чыгара алмый, ләкин организмда антителалар җитештерүне стимуллаштыра ала. Шуңа күрә организмга "кыргый” вирус кергәч, антителалар җитештерү өчен вакыт кирәк түгел-алар прививкадан соң инде бар. Антитело вирус белән бәйләнә һәм шулай итеп күзәнәк инфекциясен һәм вирус үрчүен булдырмый. Бу авыру башланганчы ук кисәтелә. Заманча вакциналар җиңел, һәм прививкадан соң авыру билгеләре юк. Кайбер кешеләрдә генә вакцина кадаган урын кызарырга яки температура бераз күтәрелергә мөмкин. Бу, мөгаен, вакцина кадатуның иң күңелсез нәтиҗәседер.
11. ГРИПП ВИРУСЛАРЫ ГЕЛ МУТАЦИЯЛӘНӘ. ДИМӘК, АЛАРНЫҢ КАЙСЫСЫ «МОДАДА» БУЛАЧАГЫН АЛДАН ӘЙТЕП БУЛМЫЙ ҺӘМ АННАН САКЛАУЧЫ ВАКЦИНА БУЛДЫРЫРГА КИРӘК
Бу миф. Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы вирусларның бөтен дөнья буенча күчүен тикшерә һәм бу тикшеренүләр нигезендә вакцина җитештерүчеләргә тәкъдимнәр бирә. Фараз 100% акланмаса да, вакцина барыбер эшли, чөнки җитештерелгән антителалар вирусның билгеле бер төре белән генә түгел, тыгыз бәйләнешле вариантлар белән дә эш итә ала.
12. ЭПИДЕМИЯ БАШЛАНГАННАН СОҢ ПРИВИВКА ЯСАТУ СОҢГА КАЛА
Бу миф. Әгәр дә прививкаларны вакытында ясамасалар, аны эпидемия башланганнан соң да ясарга була, һәм тере булмаган вируслар белән вакциналар гына кулланырга мөмкин. Ләкин, прививка кеше грипп вирусы белән зарарланган вакытта ясалган булса, ләкин клиник күренешләр әле булмаган булса, прививка бу авыруны туктата алмый, ләкин сезонның киләсе айларында гриппның башка варианты белән инфекцияне киметер.
Гриппка каршы иң яхшы профилактика — прививка!*
Үзеңне сакла һәм сәламәт бул!
*Роспотребнадзор эпидемиология ЦНИИ тапшырган материаллар буенча әзерләнгән